آتنا

متونی که این روزها ترجمه می کنم و در وبلاگ می گذارم، بیشتر حالت اقتباس دارند تا ترجمه دقیق. قصدم جمع آوری اطلاعات پایه درباره یونان است، به همین دلیل درگیر پالایش ترجمه و زیباسازی جملات نمی شوم.

بعضی از دیدنی های آتن عبارتند از:

۱. آکروپولیس: تپه ای در مرکز آتن است که دژ دفاعی شهر بوده، بعدها به مرکزی برای کاخ های اشراف تبدیل شده و با آغاز دموکراسی، معابد و ساختمان های عمومی در آن بنا شده. امروزه قابل توجه ترین بخش آن ویرانه های به جا مانده از معبد آتنا به سبک دوریک است. این معبد با معماری "ایکتینوس"Iktinos و مجسمه سازی "فیدیاس"Phidias و در زمان "پریکلس"Pericles ، یعنی دوران طلایی یونان ساخته شده. معبد آتنا یا پارتنون ("پارتنوش" یعنی باکره جوان و "اون" یعنی جا و مکان) محل نگهداری گنجینه های بی شمار بوده، اما قابل توجه ترین آنها مجسمه 11 متری آتنا بوده که فیدیاس با عاج آن را ساخته و با انواع جواهرات قیمتی تزئین شده بوده است. ساخت آن از 447 ق.م. تا 438 ق.م. طول کشیده(!). پارتنون روی معبد قدیمی دیگری که خشایارشاه در حمله اش به آتن(۴۸۰ ق.م.)، آن را ویران کرد، ساخته شده. بعدها به عنوان کلیسا و در زمان عثمانی(۱۴۵۶م) به عنوان مسجد از آن استفاده می شده، در سال 1687 که عثمانی ها درگیر جنگ با ایتالیایی ها می شوند، انفجاری در معبد رخ می دهد(عثمانی ها زیر معبد مواد منفجره قرار داده بودند!) و بنایی را که ۲۱۰۰ سال استوار ایستاده بود، به ویرانه تبدیل می کند. لرد الگین انگلیسی نیز در سال 1801 به سلاطین عثمانی رشوه می دهد و باقیمانده آثار پارتنون را به انگلستان می برد.

در بخش دیگری از آکروپولیس معبد دیگری به نام ارختئونErechtheion وجود دارد که بین سالهای ۴۲۱ و ۳۹۵ ق.م. ساخته شده، بنابراین یکی از آخرین بناهای آکروپولیس است. این معبد برای آرختیون ساخته شده. در داستان های یونانی آتنا باکره است، هفاستوس قصد تجاوز به او را دارد، پس از جریاناتی، پسری با دو مادر که آتنا و گایا(مادر زمین) هستند، متولد می شود که ارختیوس نام دارد. ارختیوس بالاتنه انسان و پایین تنه مار دارد. آتنی ها خود را از نوادگان ارختیوس می دانند(مانده ام که چطور چنین اسطوره ای را به عنوان پیشینه خودشان قبول دارند!). 

در اسطوره ها معبد ارختئون در محل رقابت تن به تن خدایان پوزئیدون و آتنا برای مسلط شدن بر آتن بنا شده. در کف این معبد روزنه ای وجود دارد که می شود از آن تخته سنگی را دید که با اصابت سرنیزه سه سر پوزئیدن از آن چشمه ای جاری می شود و اولین درخت زیتون را که آتنا کاشته آبیاری می کند. مقبره Kekrops سرسلسله اسطوره ای خاندان سلطنتی آتن نیز اینجاست. ستون های این معبد که به شکل شش دوشیزه زیبا(Caryatids) هستند، در حال حاضر به موزه آکروپولیس منتقل شده اند و کپی آنها را می توان در معبد دید. این معبد قرن هفتم میلادی به کلیسا تبدیل می شود و در زمان عثمانی به عنوان اقامتگاه خانواده یکی از فرماندهان از آن استفاده می شده.

معبد دیگری که در آکروپولیس قرار دارد، معبد آتنا-نیکه است. نیکه الهه پیروزی است. سبک ساخت این معبد ایونیک است. نیکه یا نایک الهه مونثی است که از سر زئوس به دنیا آمده.

تئاتر دیونوسوسDionysos  که در بخش جنوبی آکروپولیس قرار دارد، قدیمی ترین مجموعه آکروپولیس است. این تئاتر به نام دیونوسوس خدای شراب و مستی ساخته شده بود و ۶۴ ردیف (۲۵ ردیف باقی مانده) و حدود ۱۷۰۰۰ نفر گنجایش داشت. ردیف اول با صندلی های مخصوص مشخص برای افراد خاص در نظر گرفته شده است و هر صندلی مختص به یک فرد خاص بوده مانند امپراطور هادریان، یا کاهن اعظم.

اهمیت تئاتر دیونوسوس در آن است که همزمان با تولد تراژدی در آتن ساخته شده است. و اولین تئاترهای تراژیک در قرن ششم ق.م. در آن اجرا شده اند.

تئاتر هرودس اتیکوسHerodes Atticus  که هنوز هم در آن برنامه هایی اجرا می شود، روزگاری با مجسمه های زیبا و مرمرهای رنگین تزئین شده بوده.

۲. موزه ملی باستان شناسی: این موزه که در سال ۱۸۶۰ بنیان گذاری شده بزرگترین مجموعه آثار به جا مانده از یونان باستان در جهان(حدود ۲۰۰۰۰شیء) را در بر دارد. در بخشی از موزه که به تازگی گشایش یافته آثاری از تمدن مصر نیز یافت می شود. مجسمه اَفرودیت خندان، مجسمه کوروس، مونالیزای مذکر و ماسک های طلایی آثار برجسته این موزه هستند.

۳. دماغهSounion و معبد پوزئیدون: بازمانده های این معبد، با چشم انداز زیبایی از غروب و دریا(پوزئیدون فرمانروای دریاهاست)، محیطی دیدنی را به وجود آورده است. دریانوردان یونانی پیش از رفتن به دریا به معبد پوزئیدون می آمدند و برای او قربانی می کردند. در مسیر معبد پوزئیدون معبدی برای آتنا ساخته شده است. در گذشته مجسمه برنزی پوزئیدن در این معبد قرار داشته که در حال حاضر به موزه ملی باستان شناسی آتن منتقل شده.

دماغهSounion در طول تاریخ شاهد انتظار یونانیان برای دریافت خبر از کسانی که به دریا رفته اند(دوستان، جنگاوران و تاجران و...) بوده است. هومر در داستان اودیسه از این مکان نام برده است. بهترین زمان بازدید غروب است.

۴. پایریس Piraeus: بندری 2500 ساله در ۱۰ کیلومتری آتن که سال ها تجار، کالاهایشان و زائران را به آتن می آورده و حالا میزبان توریست هاست. این بندر "موزه باستان شناسی" نیز دارد که مجسمه های بزرگ آتنا و آرتمیس در آن دیدنی اند. علاقمندان به مجسمه سازی مدرن هم می توانند از گالری شهرداری دیدن کنند. این بندر با ۲۰ میلیون مسافر در سال پر مسافرترین بندر اروپا و سومین بندر جهان است. از این بندر به تمامی جزایر شرقی یونان می توان رفت. غذای دریایی و بارهای این بندر مشهور هستند.

۵. پلاکا: منطقه ای اطراف آکروپولیس است. این منطقه به خاطر کلیساهای قدیمی، بناهای نئوکلاسیک، مغازه ها و رستوران هایش مورد علاقه گردشگران است. منطقه پلاکا از سال ۱۹۷۸ تحت حفاظت است و شهرداری آتن قوانین سختی برای هرگونه دخل و تصرف در بناهای این منطقه وضع کرده است.

۶. تپه لیکاوتوس Lycabettus: تپه ای بلند است مانند آکروپولیس. به خاطر منظره خوبی که از آتن دارد، هوای خنکش و پیاده روی برای گردشگران جذاب است. در روز Clean Monday (روزی خاص برای ارتدوکس ها) آتنی ها بر روی این تپه بادبادک هوا می کنند. در بالاترین نقطه این تپه نمازخانه سنت جورج، تئاتر(که میزبان کنسرت یونانی و بین المللی زیادی بوده) و یک رستوران قرار دارد. Lycabettus به معنی گرگ هاست.

۷. میدان سینتاگما: نام دیگر آن Constitution(مشروطه) است. "میدان مرکزی شهر" و قلب آتن است. معمولاً مراسم خاص و فستیوال ها در این میدان برگزار می شود. هتل های معروف آتن اطراف این میدان هستند. مجلس در این میدان واقع شده. محل اجرای رژه، اعتصابات و اعتراضات سیاسی بوده و هست. محافظان ساختمان مجلس در حالیکه لباسهای خاص بر تن دارند، رأس هر ساعت با مراسم خاصی جای خود را عوض می کنند. میدان سینتاگما روزگاری محلی بوده به نام "The Garden of the Muses" که پاتوق فیلسوفانی مانند ارسطو بوده است.  Muse در انگلیسی به معنای ژرف اندیشی و نبوغ است، اما Muses ایزدبانوان نه گانه هنرها و فرزندان زئوس و تمیس هستند که الهه های هنر و موسیقی و رقص و فصاحت و... هستند.

۸. آگورا: بازمانده آگورای قدیم آتن است که معبد "هفاستوس"Hephaeistos، موزه و چند بنای تاریخی دیگر در آن قرار دارد. منطقه کنونی آگورا تا قرن هفتم ق.م. قبرستان بوده و در زمان سولونSolon اولین ساختمان در آن ساخته شد. در دوران اوجش (قرن دوم میلادی) مجموعه ای از ساختمان های عمومی، معابد، پرستشگاه های خدایان و فواره های زیبا بوده. پس از حمله ایرانیان بارها و بارها تخریب شده.

موزه آن در سال ۱۹۵۷ آغاز به کارکرده و مجموعه ای از یافته های باستان شناسان در محوطه آگوراست.

معبد هفاستوس سالم تر از پارتنون باقی مانده. هفاستوس پسر هِرا است، چون آتنا از سر زئوس جوانه زده و بی مادر زاده شده بود، هرا نیز هفاستوس را بدون پدر به دنیا آورد. هفاستوس در جریان یکی از جروبحث های هرا و زئوس طرف هرا را گرفت، زئوس او را از عرش به دریا انداخت، پای هفاستوس صدمه دید و مجبور شد برای همیشه با عصا راه برود. هفاستوس خدایی مهربان و حامی آهنگران و صنعتگران بود، به همین دلیل یونانیان در بازار آهنگران برای او معبدی ساخته بودند.

۹. موزه آکروپولیس: این موزه که بین سالهای ۱۹۴۹ تا ۱۹۵۳ بنا شده، مجموعه ای از آثار یونانی مربوط به آکروپولیس (از قرن ششم قبل از میلاد به بعد) را در بر دارد. جالب است که یکی از بخش های موزه به پرتره های اسکندر مقدونی اختصاص دارد.

۱۰. موزه بناکی: این موزه مجموعه ای از اشیاء گردآوری شده توسط شخصی بنام آنتونیوس بناکیBenaki  را در بر دارد. در این مجموعه جواهرات قدیمی یونانی، بیزانسی، ونیزی و... را می توان دید. آثار نقاشی و سرامیک نیز دیگر اشیاء این موزه را تشکیل می دهند.

منابع:

  • سایت www.about.com
  • اسرار تمدن یونان باستان، بهنام محمدپناه، نشر سبزان، چاپ دوم 1386
+ نوشته شده در پنجشنبه 1389/01/05ساعت 16:21 توسط ژاله ابراهیمی |